Kefir – de voordelen voor je gezondheid

Je darmen zijn de basis voor een goede interne gezondheid. Kefir is een drank en kan je helpen bij een gezonde darmflora. Je kunt deze kant-en-klaar kopen, maar ook heel gemakkelijk zelf maken. In dit artikel lees je welke voordelen kefir heeft voor je gezondheid en hoe je deze drank zelf kunt maken.

Kefir korrels

In dit artikel:

Omdat de opname van voedingsstoffen in je darmen begint, liggen de darmen aan de basis van een balans of disbalans in je hormoonhuishouding, een sterk of een zwak immuunsysteem, een versnelde veroudering of juist verjonging van je lichaam. Je darmen zijn de basis van je interne gezondheid. Als je darmflora gezond is kunnen ze belangrijke voedingstoffen opnemen wat essentieel is voor je algehele gezondheid. Voor een goede spijsvertering is het belangrijk dat je voldoende ‘goede bacteriën’ in je darmen hebt, want deze bacteriën beschermen je via allerlei mechanismen tegen kwaadaardige indringers van buiten en houden je lichaam gezond. Goede bacteriën hebben een aantal belangrijke functies, zoals:

• Ze houden de ‘slechte bacteriën’ op afstand.
• Ze ondersteunen het immuunsysteem, zowel in je darmen als in het algemeen.
• Ze beschermen tegen allergieën.
• Ze verteren en absorberen bepaalde koolhydraten.

Voeding, omgeving, ziektes of geneesmiddelen, maar ook stress, vermoeidheid of overbelasting kunnen een negatieve impact hebben op de samenstelling van de darmflora. De goede bacteriën nemen af en de slechte krijgen de overhand en dat heeft invloed op je immuunsysteem. Je voelt je minder fit en bent vatbaar voor infecties. Het evenwicht van de darmflora verandert voortdurend. Met behulp van voeding kun je je darmflora zeker verbeteren. Een handig hulpmiddel daarbij is het drinken van kefir.

Wat is Kefir?

Er zijn twee soorten kefir: waterkefir en melkkefir. Melkkefir is een gefermenteerd melkproduct ofwel een probiotische zuiveldrank gemaakt van (rauwe) melk en melkkefirkorrels. Het kan ook gemaakt worden van geiten- of schapenmelk, en zelfs van rijst- of kokosmelk. Door het fermentatieproces wordt het een heel licht alcoholische drank (0,1-0,3%). Zoals je weet raden wij melk en zuivelproducten af, maar melkkefir bevat gisten en rechtsdraaiende melkzuurbacteriën (Otles & Cagindi, 2003) die juist gezond zijn voor de darmen. Het is het licht verteerbaar en bovendien wordt lactose in het fermentatieproces afgebroken. De bacteriën zetten de lactose om in zuur, lucht en een minieme hoeveelheid alcohol. De levende culturen verbeteren de lactosevertering, ook bij mensen die lactose moeilijk verteren. Ook al wordt (eventueel rauwe/verse) melk als basis gebruikt, het eindproduct is veel gezonder. De slijmvormende werking die melk heeft verdwijnt ook bijna helemaal in de uiteindelijke melkkefirdrank.

Het bevat vitamine B1 (Thiamine), B2, B6, B12, C, D en K, net als mineralen en essentiële aminozuren, waaronder Tryptofaan (Kneifel & Mayer, 1991). Tryptofaan speelt een belangrijke rol bij de productie van serotonine, een stof die in de hersenen geassocieerd wordt met onze stemming, eetlust, slaap, emotie en seksuele activiteit. Het heeft een positief effect op stemming en depressie. Het bevat calcium wat bijdraagt aan een goede werking van spijsverteringsenzymen. Ook werkt melkkefir als een natuurlijk probioticum. Melkkefir wordt ook wel ‘yoghurtplantje’ genoemd, maar melkkefir heeft niets met yoghurt of een plant te maken. Kefir is wel dikker dan melk. Kefir draagt bij aan een goede balans van bacteriën in de darmen, en voedsel wordt beter opgenomen. Het helpt je innerlijke ecosysteem in balans te krijgen of te houden.

Waterkefir is een gezonde, frisse en lichtbruisende drank die ook veel vitamines, mineralen, essentiële aminozuren en probiotica bevat. De basis voor deze drank is water met daarbij waterkefirkorrels, wat zuur zoals citroen, wat gedroogde vruchten of iets van suikers. Na het fermentatieproces zullen er alleen nog restsuikers inzitten, maar je kunt ook alleen gedroogde vruchten gebruiken. De kefir voedt zich door de suikers en de citroen die aan het water toevoegt. Na het fermentatieproces van ongeveer 48 uur heb je een licht tintelende drank. Waterkefir bevat ook rechtsdraaiende melkzuurbacteriën en gisten, en ook de vele vitaminen, mineralen en essentiële aminozuren. Waterkefir bevat een zeer kleine hoeveelheid alcohol door het fermentatieproces, dat is meestal niet meer dan 0,2%. Waterkefir kun je zelfs gebruiken als gezichtsmasker of lotion, het heeft namelijk een weldadige werking op zowel een vette als een droge huid.

Wat betreft voordelen voor de gezondheid maakt het niet uit of je kiest voor melkkefir of waterkefir.

Resultaten uit onderzoek

Uit onderzoek blijkt verder dat kefir helpt om de verstoorde darmbalans weer in balans te krijgen, bijvoorbeeld na een antibioticakuur (Rodrigues et al., 2005). Ook blijkt uit verschillende onderzoeken dat kefir een gunstige werking heeft op diarree als gevolg van het gebruik van antibiotica (Merenstein D, Foster J et al., 2009).

Kefir kan mogelijk bloeddruk- en cholesterol verlagend werken, aldus onderzoek in 2004 (Maeda et al.)

Het drinken van kefir is ook zeer geschikt bij een detox, om de ontgiftende werking (Belen, 2005).

Onderzoek in Canada (Vohra S, Kemper K et al., 2006) spreekt van toenemend bewijs dat het gebruik van probiotica helpt bij het behandelen en voorkomen van gastro-intestinale ziektes als prikkelbaar darmsyndroom, ziekte van Crohn.

Kefir heeft antibacteriële en schimmelwerende eigenschappen (Cevikbas A, Yemni E et al., 1994).

Kefir in oude culturen

Waterkefir komt van oorsprong vermoedelijk uit Mexico. En melkkefir waarschijnlijk uit de Kaukasus een berggebied op de uiterste zuidoostelijke grens van Europa en het westen van Azië. De Osseten die hier leefden stonden bekend om hun vitaliteit, ouderdom en gezondheid. Dit zou, volgens de verhalen, mede komen door het gebruik van kefir. Dit gebied staat bekend om het hoge aantal van gezonde honderdjarigen. Daarom wordt kefir ook wel eens ‘de drank der honderdjarigen’ genoemd.
In de jaren 70 was kefir ook al een grote rage en hadden veel mensen een pot kefir op het aanrecht staan.

Nadelen van kefir?

Om het immuunsysteem op de lange termijn te stimuleren zou je probioticum of kefir ook langere tijd moeten gebruiken. Kefir wordt, voor de zekerheid, afgeraden voor vrouwen die zwanger zijn of borstvoeding geven. Mensen met een sterk verzwakt immuunsysteem, bijvoorbeeld door ziekte, kunnen voor gebruik beter eerst overleggen met de behandelend arts. Zoals gezegd wordt lactose in het fermentatieproces afgebroken. Veel mensen die gevoelig zijn voor lactose reageren wel goed op melkkefir. Uit onderzoek in 2003 (Hertzler SR, Clancy SM The Ohio State University, Columbus) bleek zelfs dat melkkefir een positief effect heeft op de lactose tolerantie bij volwassenen met een intolerantie en zo juist de intolerantie kan verbeteren. Natuurlijk is ieder systeem anders, reageer je niet goed op melkkefir, dan kun je altijd kiezen voor waterkefir.

Let er ook op dat veel gefermenteerde zuivelproducten die je in de winkel kunt kopen maar vier tot vijf uur zijn gefermenteerd, terwijl je een zuivelproduct minimaal vierentwintig uur moet laten fermenteren om vrijwel alle lactose te elimineren. Waterkefir is niet geschikt voor diabetici in verband met de suikerresten. Kies in dat geval liever voor melkkefir.

Hoe maak je kefir zelf?

Zowel melkkefir als waterkefir zijn heel gemakkelijk zelf te maken. Kies wel voor een goede kwaliteit kefir en gebruik liefst biologische producten die je toevoegt, omdat kefir heel gevoelig is voor verontreiniging en er een kans is dat de kefir hierdoor minder actief wordt. Voor melkkefir gebruik je 1-2 eetlepels melkkefirkorrels en 2 kopjes biologische rauwe melk (of geiten-, schapen-, kokos- of rijstmelk). Doe dit in een glazen pot en sluit de pot af. Zet de pot 12-36 uur in een kastje, maar niet in de ijskast. Als het klaar is zeef je de kefir uit de drank (hiervoor gebruik je geen metalen zeef, maar plastic). Roer de kefir voorzichtig door de zeef met een houten lepel of rubberen spatel tot je alleen de korrels over hebt in de zeef. Deze korrels kun je opnieuw in een glazen pot doen met melk erbij en zo van voren af aan beginnen.

Waterkefir maak je met 1 liter bronwater of gefilterd water en ongeveer 90 gram kefirkorrels. Gebruik ongeveer 30 tot 50 gram gedroogde vruchten zoals vijgen of gedroogde abrikozen) en/of een zoetstof als ahornsiroop. Als je alleen gedroogde vruchten gebruikt neem dan bijvoorbeeld 6 vijgen voor 1 liter bronwater. Voeg een halve tot een hele citroen toe, doormidden gesneden met de schil. Schil de citroen wel als deze niet biologisch is. Doe alle ingrediënten in een glazen (weck)pot, sluit deze af en zet hem op een lichte plaats, zoals de vensterbank, maar niet direct in de zon. Laat dit ongeveer twee dagen staan. Haal daarna de gedroogde vruchten uit de drank, knijp de citroen uit boven een plastic zeef (in ieder geval geen metaal) in een glazen fles of pot en daarna giet je de rest van de kefirdrank door de zeef. Dit mengt zich met het citroensap. Bewaar de drinkbare kefir in de koelkast. De kefirkorrels in de zeef kun je afspoelen en meteen weer gebruiken voor een nieuwe bereiding.

Voeg bijvoorbeeld wat nootjes, zaden, kaneel en citroensap toe aan een glas of bakje kefir of wat rauwe cacaonibs en kokossnippers, en je hebt een heerlijk ontbijt of tussendoortje. Je kunt kefir ook als basis gebruiken voor een groene smoothie.

Meer over kefir en een aantal recepten kun je ook vinden op de leden website van ons Maximale Gezondheidprogramma. In dit programma krijg je een persoonlijke analyse van je hormoonhuishouding en persoonlijke begeleiding om meer in balans te komen, gezonder te worden en meer energie (terug) te krijgen. Het aantal plaatsen in het programma is beperkt.

Share:

35 comments

  1. It’s a pity you don’t have a donate button! I’d certainly donate to this fantastic blog!
    I suppose for now i’ll settle for book-marking and adding your RSS feed to
    my Google account. I look forward to new updates and will share this site with my Facebook group.

    Chat soon!

  2. Beste Jesse, geldt voor waterkefir ook dat het niet geschikt is voor zwangere vrouwen? Of geldt dit alleen voor melkkefir? Alvast bedankt voor je reactie. Groetjes, Iris

  3. Hey Jesse,

    Reeds geruime tijd volg ik jouw mailtjes en probeer ik je raadgevingen en tips op te volgen.
    Maar onlangs probeerde ik kefir te maken van kokoksmelk, wat helaas compleet de mist inging. Ik gebruikte kokosmelk van Alpro, misschien niet geschikt?
    Hebben jullie voor mij misschien enkele tips?

    Met dank
    Nadine

  4. Beste Jesse, net gestart met waterkefir ben ik enthousiast over deze drank. Nu Lees ik bij jou echter dat het wordt afgeraden voor vrouwen die borstvoeding geven. Waarom is dit? Groeten, Sophie

  5. hey ik heb een vragje is melkkefir geschikt voor mensen met suikerziekte en welke is beste om te drinken smorgens of savonds ? alvast bedankt

  6. Allemaal goeie vragen. Jammer dat er niet op gereageerd wordt.

  7. Waar kan ik melk Kafir kant en klaar kopen???

  8. Waar kan ik kefir korrels kopen ?

  9. Kefir heeft een suikerbron nodig om te fermenteren. Kokosmelk bevat geen suikerbron en is daarom eigenlijk niet geschikt.

    Of kefir geschikt is voor mensen met suikerziekte weet ik niet. Wel kan ik aangeven dat kefir een groot deel van de suiker omzet in water, zuur en een klein beetje alcohol.

    Wat betreft borstvoeding en zwangere vrouwen; hier kan ik helaas geen antwoord op geven. Wellicht een vraag voor de verloskundige!

  10. Super goed artikel!!!

  11. Hallo Anna,
    kant en klare kefir is te koop bij de Duitse Lidl, 500 gr. van Milbona voor 0,59 euro.
    1,5 % vet en 45 kcal per 100 gram.

  12. Hallooo…kun je Kefir S’avonds ‘voor het slapen innemen?

  13. hoi,
    heb je misschien nog gratis kefir te geef?
    ik woon in rotterdam.

    alvast bedankt

  14. Ik maak sinds 2005 zelf mijn kefir drank op waterbasis.
    Aangezien ik een lactoseintolerantie heb ben ik er mee begonnen. De resultaten van het dagelijks drinken van waterkefirdrank zijn zeer positief m.n. darmstoringen ken ik totaal niet. Tweemaal per week oogst ik een fles drank en de groei van de kefirkorrels geef ik gratis aan belangstellenden

  15. Hallo,
    ik zou heel graag waterkefirkristallen hebben, ik en mijn kidneren hebben een lactose intolerarantie en dat kost behoorlijk wat aan biologische rijst/haver/cocosmelk. Dus die waterkefir lijkt me wel een leuke en goedkopere afwisseling.
    Dus “Hunsche H” moest je er een paar te veel hebben , zou ik deze heel graag proberen. Is het mogelijk om ze per post op te sturen? Alvast bedankt voor de reactie.

  16. kefir is te koop bij delhaize en is lekker en gemakkelijk

  17. Ik heb de kant en klare kefir heb ik bij de ekoplaza gekocht. Vervolgens een theelepel van deze kefir in weckpot gedaan en hier bio melk bijgedaan. 24 uur wachten en je hebt weer een nieuwe pot met kefir. Vervolgens weer een theelepeltje ervan in nieuwe glazen pot, melk erbij, 24 uur wachten etc. Makkelijk en heerlijk!

  18. Hallo Jesse waarom mogen mensen met histamine geen kefir nemen er is toch niets aan toegevoegd het is ook zo verwarrend allemaal net als met de yoghurt de één zegt wel yoghurt zonder toevoegingen de ander zegt weer van geen yoghurt. Het is toch goed voor je darmen wat is dan het probleem. Ik ben namelijk ook heel gevoelig voor verkeerde schemels in mijn darmen. Dan heb je het over kefir maar vanwege de histamine intolerantie durf de kefir dan niet te nemen terwijl het misschien juist wel heel goed voor mij zou zijn. Door mijn darm klachten lijkt het dat ik ook de yoghurt van de geit ineens ook niet meer verdraag. Geitte zuivel is licht verteerbaar moet toch geen probleem zijn. Ik had heel lang zo’n voor gevoel dat mijn zuurdesem brood de boosdoener was. Heb ik via de site de natuurdiëtist ontdekt dat je dat ook beter niet kan nemen als je schimmels in je darm hebt. Ben op advies van een natuurgeneeskundige het wel gaan doen. Dat is inmiddels al wat jaren geleden ben sindsdien als zuurdesembrood gaan eten. Ik kreeg ineens zoveel fysieke klachten en ik had al manden last van opgezwollen lippen en baarsjes heel vervelend. Ik was nog maar twee dagen van die zure brood af en mijn rugklachten verdwenen als sneeuw voor de zon. Mijn lippen reageren nog wel op bepaald voedsel. En dat is meestal voeding waar veel histamine in zit. Kun je ook histamine krijgen doordat je zwakke darmen hebt. Soms gaat het ook weer een hele tijd goed al ik maar niet aan de suikers kom. ben ook al een tijd van de gluten af en was de laatste tijd aan de yam brood ook zuurdesem deze brood vond ik zo af in toe wel heel erg zuur moet ik je zeggen. Ik die brood zat ook kikkererwtenmeel die ik eerst verdacht van het probleem maar dat zal er deels ook wel inzitten. Ben nu aan de glutenvrije havermout , quinoa en de boekweit. Het is allemaal wel heet erg droog waardoor mijn stoelgang heel erg moeizaam gaat niet om vrolijk van te worden. maar ik ben wel van de allergieën af. Misschien kun je mij een beetje advies geven wat betreft de voeding. Ik heb Fibromyalgie en daar zitten deze klachten allemaal in. PDS, intolerantie, spieren en gewrichten, noem het maar op. Hele zwakke darmen als kind al altijd gehad. Ben toen ik het huis uitging wel veel gezonder gaan eten. Maar dan krijg je een man die wel alles naar binnen werkt en dan weet je het wel. Gezelligheid wordt vaak geassocieerd met eten en dan verlies je jezelf toch weer. Ik ben ook maar en mens en vrouw en ben gek op chocolade, maar dat kan ik beter niet nemen ook niet zo af in toe. Je mag als je histamine hebt zoveel dingen die ook heel gezond zijn niet hebben ook geen vette vis. Serieus doodziek wordt je ervan als je er teveel van krijgt want dat is het vervelende van een intolerantie je mag het wel hebben maar niet teveel. Het is lastig om daarin de grens te vinden, meestal is het dan alweer te laat.

    Is water kefir dan misschien wel goed voor mij zodat ik toch een beetje via voeding voor mijn darmen kan zorgen in plaats van die dure pillen.

    Ik hoop dat ik nu wel een reactie krijg.

    Vriendelijke groetjes:

    Kitty van Wijk

  19. Ik heb de kant en klare Kefir in Duitsland bij Kaufland gekocht en drink nu dagelijks een glas.
    Na hoeveel tijd zou ik het effect moeten kunnen merken?

  20. Ik heb de kant en klare Kefir in Duitsland bij Kaufland gekocht en drink nu dagelijks een glas.
    Na hoeveel tijd zou ik het effect hiervan merken?

    Groet, Mireille.

  21. Koop Kefir met rauwe melk bij Eko Plaza. Een derde in een weckpot en 48 uur later weer Kefir. etc.etc. Hoelang kun je dit doen vraag ik mij af om de “kracht” er af te halen.?? Is Kefir ook laxerend???

  22. een derde in een weckpot en dan? bij Ekoplaza hebben ze alleen maar rauwpower kefir koemelk toch.. ik wil het met rauwe geitenmelk gaan proberen.

  23. een vraag ,, wij hebben ook kevir in huis, maar doordat ik astma heb , en geen melk mag ,,werkt namelijk slijmopwekkend, durf ik niet te gebruiken zijn hier gegevens van bekend of mensen die kevir gebruiken, ondanks de astmatische klachten met allergieen

  24. Kant en klare KEFIR is ook te koop bij Albert Hein

  25. Kant en Klare KEFIR is ook te koop bij Albert Heyn

  26. afgeraden voor zwangere vrouwen en bij borstvoeding..

    Dat is echt onzin, kefir gemaakt van biologische rauwe melk is de perfecte voeding voor zwangere vrouwen en bij borstvoeding!! Vit A B en K. K die wij zo nodig na de geboorte moeten toedienen aan een baby….. onwetendheid is een keuze in het tijdperk van informatie…..

  27. Hallo ik neem bloedverlagende medicatie mag ik kefir dan namen bedankt

  28. KEFIR bij ASTMA (MELK KEFIR)
    IK GEBRUIK DE MELK KEFIR AL JAREN ….. heb al vanaf mijn geboorte ASTMA/copd en darmproblemen. Ben 55 jr.De kefir werkt prima (ik krijg geen extra slijm bij het gebruiken van de melk kefir).

  29. Ik maak nu al een maand waterkefir en vind het echt lekker om te drinken. Maar ik ervaar dat ik steeds obstipatie krijg na het drinken van de kefir. toch laat ik hem maar 24 uur staan .
    Komt dit probleem meer voor bij andere gebruikers en wat is er aan te doen ?

  30. Beste Jesse, kun je mij vertellen waarom ik de melkkefir het beste in een weckpot kan maken? Ik heb het een keer geprobeerd, maar na 3 keer was de druk in de pot zo hoog, dat bij openen de spetters door de keuken vlogen. Daarom sluit ik de plastic maatbeker die ik in een keukenkastje zet af met een velletje keukenpapier erop en een elastiekje eromheen. Maar dan gaan er misschien waardevolle stoffen verloren?

  31. Ik heb een weckfles met waterslot, gekocht bij de kefirshop. Daar heb ik ook de kefirkorrels gekocht. Het werkt perfect.

Geef een reactie